Zoeken op trefwoord 'Samenwerken'

De intern begeleider 3.0

Jacques van den Born

TIB 2022 nummer 4

Dit jaar presenteert de Landelijke Beroepsgroep Begeleiders Onderwijs (LBBO) een nieuwe beroepsstandaard voor de IB’er, met als ondertitel: ‘Van intern begeleider naar kwaliteitscoördinator’. Deze beroepsstandaard past beter bij de nieuwe visies op leren en het organiseren van het onderwijs. In dit artikel geven we een kritische beschouwing op wat dit vraagt van de rol en focus van de intern begeleider en welke invloed dit kan hebben op het werk van de directeur.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Kwaliteitscoördinator | Onderwijskundig leiderschap | Rol van de IB'er | Rolzuiverheid | Samenwerken

Met het co-creatiemodel naar duurzame onderwijsverandering

Dian Fluijt

TIB 2022 nummer 2

Elke IB’er krijgt ermee te maken: collega’s die verandermoe zijn. En geef ze eens ongelijk. Maar al te vaak komt het voor dat veranderplannen, al dan niet van bovenaf opgelegd, de eindstreep niet halen. Tel dit op bij het gevoel dat veel collega’s zich overbelast voelen, dan is het als intern begeleider een klus van formaat om een positieve veranderflow te creëren.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Kwaliteitscoördinator | Kwaliteitszorg | Samenwerken | Schoolontwikkeling | Veranderen

Rubriek: Ontwikkelingen

Samen naar school

Joke Visser, Yvon Wagenaar

TIB 2021 nummer 4

De Samen naar School klassen zijn bezig aan een opmars. Het concept spreekt aan en wordt in steeds meer scholen in Nederland omarmd. Op dit moment zijn er ruim 40 Samen naar Schoolklassen verspreid over het land en een groot aantal in oprichting. Wat is een Samen naar School klas en wat is de rol van IB’er bij het realiseren van inclusie?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Inclusie | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Onze leerlingen voelen zich hier geen uitzondering"

Walter van de Calseyde, Kathleen van der Loop, Erik Schraven

TIB 2021 nummer 4

Interview met Kathleen van der Loop & Erik Schraven

Kentalis Compas College is een unieke school voor voortgezet speciaal onderwijs (cluster 2). Leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) en slechthorende leerlingen volgen er praktijkonderwijs of vmbo. De school is gevestigd in Het Hooghuis in Oss, een reguliere vmboschool en praktijkschool. We spraken met de bedenkers van dit concept, zorgcoördinator Kathleen van der Loop (vmbo-BK) en directeur Erik Schraven, over hun gestage route richting inclusief onderwijs.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Inclusie | Passend Onderwijs | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Interview

Kennisrotonde

Dian Fluijt

TIB 2021 nummer 4

TIB voegt in op de Kennisrotonde

In deze rubriek geven we een samenvatting van een interessant op wetenschappelijke inzichten gefundeerd antwoord op een vraag uit de praktijk.

Vraag aan de Kennisrotonde:
Welke stimulansen zijn effectief om kennisdeling en kennisbenutting binnen professionele netwerken in het onderwijs te realiseren?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken

Een extra stap voor gelijke kansen

Vivian van Alem

TIB 2021 nummer 2

Dat niet alle kinderen gelijke kansen krijgen op een optimale ontwikkeling, wordt in deze periodes van thuisonderwijs duidelijk zichtbaar. Door de documentaireserie ‘Klassen’ drong dit besef ook door buiten onderwijsland. Omroep Human organiseert dit voorjaar ‘napraatsessies’ door het hele land en ondersteunt scholen die zelf gelijke kansen willen bieden aan ieder kind. Niet alleen woorden (en beelden) dus, maar gelukkig ook daden.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Interprofessioneel samenwerken met jeugdigen en ouders

Hans Schuman

TIB 2021 nummer 1

Beleidsmedewerkers Jeugd van drie gemeenten, en jeugdhulpverleners en jeugd- en gezinscoaches geven aan dat de jeugdhulpverlening de laatste jaren ingrijpend is veranderd. Centraal staat de verschuiving van multidisciplinair naar interprofessioneel samenwerken. Het perspectief van de jeugdige en de ouders is vertrek- en eindpunt, en hun stem doet ertoe. Als IB’er ben je voor hen de intermediair tussen onderwijs en de (gespecialiseerde) jeugdhulpverlening.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Eigenaarschap | Jeugdhulp | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Hoe meer verantwoordelijkheid wordt gedeeld, hoe beter voor het kind"

Walter van de Calseyde, Laurie de Vroom

TIB 2021 nummer 1

Scholen hebben sinds de intrede van passend onderwijs de opdracht om samen met jeugdhulp en de gemeente ondersteuningstrajecten op elkaar af te stemmen. In de praktijk betekent dat: samen zoeken naar oplossingen voor soms ingewikkelde problemen en ervoor zorgen dat leerlingen vlot(ter) worden geholpen. Meestal beschrijven we deze samenwerking in TIB vanuit de optiek van het onderwijs. Deze keer doen we dat door de bril van de gemeente. “Toch komen we alleen verder als we onze opdracht zien als een gezamenlijke verantwoordelijkheid“, zegt Laurie de Vroom, beleidsmedewerker jeugdhulp en onderwijs bij de Gemeente Tilburg.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Interview

Checklist: Interprofessioneel samenwerken

Jacques van den Born

TIB 2021 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Wat is goed onderwijs?

Gert Biesta

TIB 2020 nummer 5

Het is heel wat dat we de vraag naar goed onderwijs weer durven te stellen en ook weer mogen stellen. Dat is lang niet zo geweest. In de afgelopen decennia is de discussie over de kwaliteit van onderwijs deels gedomineerd door de vraag: wat is de meest effectieve manier om bepaalde opbrengsten bij leerlingen te realiseren? Daarbij is de verwachting gewekt dat grootschalig onderzoek ons zou kunnen vertellen wat wel en niet ‘werkt’. En daarbij is verondersteld, soms stilzwijgend maar lang niet altijd, dat leraren zich maar te schikken hebben naar zulke ‘evidence’, en niet op hun eigen wijsheid en ervaring zouden mogen/kunnen koersen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijsvisie | Pedagogisch Klimaat | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Bouwen aan vertrouwen

Dian Fluijt

TIB 2020 nummer 4

Unicef en Defence for Children waren in 2019 niet mals in hun rapportages: de sociale ongelijkheid in Nederland neemt toe en het onderwijs heeft daar een belangrijk aandeel in. Dit wordt zichtbaar in lagere uitstroommogelijkheden voor bijvoorbeeld leerlingen uit gezinnen waar financieel minder te besteden is en voor meertalige leerlingen. Hoe kan sociale ongelijkheid in het onderwijs worden tegengegaan? In gesprekken met leerkrachten, co-teachers, IB’ers, directeuren, leerlingen en hun ouders op zes scholen in Nederland en Vlaanderen valt op dat het vooral gaat over het belang van een (pedagogische) benadering die zich richt op het ‘in verbinding zijn met de ander’, ‘vertrouwen’ en ‘betrouwbaar zijn’. Meer dan ooit wordt nu een beroep gedaan op een goede samenwerking.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Pedagogisch Klimaat | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp

Erica de Bruïne, Jantien Gerdes

TIB 2020 nummer 4

IB’ers weten als geen ander dat goede samenwerking tussen school en jeugdhulp van groot belang is. Wanneer die samenwerking goed verloopt en betrokkenen echt samenwerken, worden leerlingen vlot(ter) geholpen. Professionals stemmen ondersteuningstrajecten op elkaar af en zoeken samen naar oplossingen voor ingewikkelde problemen. Niet alleen de leerling en de ouders profiteren hiervan. Ook alle betrokkenen die in die samenwerking van en met elkaar leren, komen verder.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Onderwijs en zorg als een eenheid bekeken

Loek Heida

TIB 2020 nummer 3

Niet overal in Nederland verloopt de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp voldoende vanzelfsprekend. Ouders zijn vaak al blij als school en jeugdhulp voor hun kind tot een integraal arrangement zijn gekomen. Maar er is voor effectieve samenwerking meer nodig dan alleen curatieve ondersteuning.
In 2014 is de implementatie van de Wet Passend Onderwijs van start gegaan onder de verantwoordelijkheid van de samenwerkingsverbanden en de deelnemende schoolbesturen. In 2020 komen we tot de conclusie dat het maar de vraag is of leerlingen dankzij passend onderwijs meer maatwerk krijgen bij ondersteuning. En dat er veelal geen dekkend netwerk is en leraren nog steeds twijfelen of ze de klus van passend onderwijs wel goed aankunnen. Op lokaal niveau zien we echter hoopvolle initiatieven tot integratie ontstaan.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Inclusie | Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Onderwijs en jeugdzorg samen

Loek Heida

TIB 2020 nummer 3

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Inclusie | Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Tienerschool: een voorbeeld van passend onderwijs

Jacques van den Born

TIB 2019 nummer 3

Het aantal scholen dat onderwijs geeft aan leerlingen van 10 tot 14 jaar groeit dit schooljaar van 6 naar 12. Minister Slob heeft in augustus 2018 de aanvragen goedgekeurd van de scholen die willen aansluiten op de reeds eerder gestarte pilot. Welke bijdrage leveren deze scholen aan de realisatie van passend onderwijs? En waarin vinden zij de legitimering om buiten de bestaande wettelijke kaders te opereren? Wat is de belangrijkste motivatie voor scholen om te kiezen voor 10-14-onderwijs en welke succesfactoren en knelpunten worden ervaren?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Internationaal/innovatief | Onderwijsvisie | Passend Onderwijs | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Praktijk

"Je begint eerst met het waarom van deze keuze en pas daarna met het hoe en wat"

Walter van de Calseyde, Irene de Werd

TIB 2019 nummer 3

Hoe kun je zo goed mogelijk aansluiten op de verschillende en persoonlijke leerbehoeften van leerlingen en hiermee een bijdrage leveren aan hun geluk en toekomst? Op de Dr. Lammerts van Buerenschool in Zetten luidt het antwoord: De Overstap.
“In het schooljaar 2017-2018 zijn wij samen met de vo-school Hendrik Pierson College (HPC) gestart met een nieuw onderwijsprogramma voor leerlingen van 10 tot 14 jaar, De Overstap. Daarbij staan ‘leren op maat’ en ‘leren met plezier’ voorop”, vertelt intern begeleider Irene de Werd.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Internationaal/innovatief | Onderwijsvisie | Passend Onderwijs | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Interview

Peuters en kleuters samen in de klas!

Suzan van den Berg, Dian Fluijt

TIB 2019 nummer 2

Niemand twijfelt over nut en noodzaak van voor- en vroegschoolse educatie (vve), maar een doorgaande ontwikkeling naar de eerste groepen van het basisonderwijs is voor veel scholen nog een toekomstdroom.
'Eerder kleuteren als het kan, langer peuteren als het nodig is', is het motto dat Basisschool De Twijn in Terneuzen hanteert. In een pilot heeft de school hiermee al een eerste ervaring opgedaan. Wat en hoe kunnen professionals van voorschool en basisschool van elkaar leren om samen gericht te werken aan een doorgaande ontwikkeling? Welke rol kan de IB’er hierin vervullen?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Verbinding van de professionals op de werkvloer is de absolute voorwaarde voor een doorgaande ontwikkeling"

Walter van de Calseyde, Imke Denissen

TIB 2019 nummer 2

In een prachtig gebouw biedt De Vuurvogel in Tilburg onder één dak opvang en onderwijs aan kinderen van 0 tot 13 jaar. Deze ‘kindercampus’ bestaat uit een basisschool, kinderdagverblijf, peuterwerk, voor- en naschoolse opvang. Formeel valt de basisschool onder een andere stichting dan het kinderdagverblijf. Maar de grenzen zijn niet hard op De Vuurvogel, want iedereen is overtuigd van het belang van een doorlopende ontwikkeling van de kinderen. Imke Denissen is als IB’er verbonden aan de basisschool, maar in de praktijk is ze actief op de hele campus. Hoe doet ze dat?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Interview

Samen ontzorgen

René Peeters

TIB 2019 nummer 2

Soms zit je als IB’er na een dag hard werken thuis even onderuit op de bank. Veel gedaan, veel gepraat, veel geschreven, veel collega’s gestimuleerd, prachtig werk…. en toch knaagt er iets. Er is nog steeds veel te doen, eigenlijk te veel voor de uren die je hebt. Je moet keuzes maken. Of kan het anders?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken | Schoolondersteuningsprofiel

Rubriek: Praktijk

Checklist: Peuters en kleuters samen in de klas

Loek Heida

TIB 2019 nummer 2

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Communicatie | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Op weg naar een pedagogisch sensitief team

Loek Heida

TIB 2019 nummer 1

Pedagogische sensitiviteit wordt gezien als een typerende eigenschap van de leerkracht, die binnen een onderwijsleersituatie grote opbrengsten kan genereren. Zij heeft een bijzondere pedagogische relatie met haar leerlingen, waarin ze haast intuïtief aanvoelt wat pedagogisch de juiste keuzes zijn, om hen tot effectief en gemotiveerd leren te krijgen. Daarbij haalt ze het beste van elke leerling boven. Welke rol kun je als IB’er spelen in het bevorderen van pedagogische sensitiviteit in je team?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Pedagogisch Klimaat | Samenwerken | Teamontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Checklist: Werken aan pedagogische sensitiviteit

Loek Heida

TIB 2019 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Pedagogisch Klimaat | Samenwerken | Teamontwikkeling

Rubriek: Checklist

Hoe krachtig is jullie samenwerking?

Corrine Bleecke, Suzan Valstar

TIB 2018 nummer 5

Een goede teamsamenwerking heeft een positief effect op de kwaliteit van je onderwijs. Maar hoe stimuleer je die professionele samenwerking? En welke rol kan de IB'er hierin spelen?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Professionele cultuur | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Soms moet je met zijn tweeën zijn om dingen alleen te kunnen doen!

Emiel van Doorn, Floor van Loo

TIB 2018 nummer 5

Mediërend Leren biedt vele mogelijkheden bij het stimuleren van de cognitieve, sociale en emotionele ontwikkeling van leerlingen. De kern ervan is het onvoorwaardelijke geloof in de ontwikkelmogelijkheden van élke leerling. Belangrijk daarbij is dat leerling en leraar samen werken aan de ontwikkeldoelen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Cognitieve ontwikkeling | Samenwerken

Rubriek: Achtergrond

Checklist: Hoe voer je een productieve dialoog met elkaar?

Peter Laros

TIB 2018 nummer 5

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gespreksvoering | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Samen met je team het onderwijs verbeteren

Jaap Versfelt

TIB 2018 nummer 4

Leerkrachten willen het beste voor hun leerlingen. Dat zorgt ervoor dat ze vaak dat extra stapje willen zetten, wat kan leiden tot een verhoogde werkdruk. Teams die van en met elkaar leren, en hecht met elkaar samenwerken ervaren minder werkdruk. We zien steeds meer IB’ers die het voortouw nemen in de strijd tegen werkdruk. Een aantal van hen kom je verderop tegen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Professionalisering | Samenwerken | Schoolontwikkeling | Teamontwikkeling

Rubriek: IB-innovatief

Ontevreden ouders? Geen probleem!

Peter de Vries

TIB 2018 nummer 4

Driekwart van de leerkrachten ervaart druk van ouders bij het advies voor de middelbare school. Dat bleek eerder dit jaar uit een peiling van CNV Onderwijs en het tv-programma EenVandaag onder ruim 2.200 leraren. Als je de media mag geloven, hebben scholen steeds meer last van ouders. Sommige leerkrachten ervaren dat ouders soms onredelijke eisen stellen. In plaats van rust door betrokken ouders die de school steunen, ontstaat er eerder onrust door ouders die té betrokken zijn (kan dat eigenlijk?) en soms overdreven lijken op te komen voor het belang van hun kind. Anderzijds zijn er ouders die wel eens onbegrip ervaren van de leerkracht. Als IB’er zit je hier soms tussen, vaak pas op het moment dat het uit de hand dreigt te lopen. Enerzijds wil je je collega niet afvallen, anderzijds begrijp je ouders maar al te goed. Hoe brengen we de rust weer terug op school?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

De maatschappij in de klas

Gemma Beij

TIB 2018 nummer 4

In onze complexe maatschappij is het maken van keuzes voor velen niet simpel. Dus is het heerlijk om al op jonge leeftijd de kans te krijgen te experimenteren met wat je graag doet - of juist niet. Maar wat nu als er niets is? Als er in je omgeving weinig stimulans is of niemand om vragen aan te stellen? Als je weinig tegenkomt wat je uitdaagt of prikkelt, terwijl je juist ontzettend nieuwsgierig bent? Dan komt de maatschappij in de klas.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Leerkrachtvaardigheden | Onderwijsvisie | Samenwerken | Talentontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Samen werken aan onderwijsverbetering? Doe onderzoek!

Anje Ros

TIB 2018 nummer 3

Samen onderzoek doen kan een belangrijk middel zijn om meer onderbouwde keuzes te maken voor de verbetering van het onderwijs. Dit wordt alleen bereikt als de onderzoeksmatige werkwijze is ingebed in de schoolorganisatie en -cultuur. In dit artikel lees je hoe dit werkt en hoe jij als IB’er duurzame onderwijsverbetering met onderzoek in je team kunt stimuleren.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderzoeken | Samenwerken | Schoolontwikkeling | Teamontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Checklist: Samen onderzoeken

Linda van den Bergh, Anje Ros

TIB 2018 nummer 3

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderzoeken | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Samen op school in de praktijk

Dorien Graas

TIB 2018 nummer 2

Onderwijs en jeugdhulp zijn twee verschillende werelden met eigen regels, financiering, einddoelen en professionele activiteiten. Maar met een gemeenschappelijk kenmerk: ze gaan allebei over het veilig doen opgroeien en ontwikkelen van kinderen. En daarmee ligt samenwerking voor de hand. Alleen, hoe doe je dat? Dat is de belangrijkste vraag van de Academische Werkplaats Samen op School. Daar werken professionals in onderwijs en jeugdhulp, jeugdgezondheidszorg, welzijn, en beleidsmakers en onderzoekers samen. De IB’er speelt een verbindende rol bij het ondersteuningstraject.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Je moet flink in elkaar investeren en eerst elkaars taal leren spreken"

Rianne Huijs, Claude Marsman

TIB 2018 nummer 2

Op SBO De Watertuin werken school en jeugdhulpverlening samen onder één dak. Het grote voordeel is dat dezelfde hulpverleners zowel de groepstrainingen geven als begeleiding en behandeling van leerlingen verzorgen. Het streven is de lijntjes tussen de hulpverleners en leerkrachten steeds korter te maken, zodat er sprake kan zijn van optimale efficiëntie in het belang van het kind.
Met de nieuwe werkwijze zijn de afgelopen 2,5 jaar aansprekende resultaten geboekt. Het aantal opgenomen thuiszitters nam flink toe en het aantal doorverwijzingen naar zwaardere jeugdzorg daalde met liefst 20%. Uiteraard ging dit niet vanzelf, vertellen IB’ers Rianne Huijs en Claude Marsman.
“Er is een mooi programma gebouwd van trainingen, behandelingen en begeleiding, zowel voor ouder als voor kind. Bij de start van een schooljaar kunnen we aan alle hulpvragen voldoen. Maar je moet wel flink in elkaar investeren en eerst elkaars taal leren spreken.”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken

Rubriek: Interview

Samen staan we sterk!

Susanne Geerts, Lucy Moerlands

TIB 2018 nummer 2

“Elke dag moet ik thuis ook nog sommen mak en. Ik haat rekenen!”
Of: “Ik wil mijn kind helpen met rekenen. Heb je materialen voor thuis?”
Hoor jij als IB’er dit soort uitspraken en vragen ook met regelmaat?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Rekenen | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

Checklist: Samenwerken op school

Loek Heida

TIB 2018 nummer 2

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken

Rubriek: Checklist

"De onderwijsprofessional van de toekomst is vooral gids en begeleider op een onbegrensde expeditie"

Ruud Veltenaar

TIB 2018 nummer 1

Op WIB 2017 bood filosoof Ruud Veltenaar drie keer aan een volle zaal zijn ruime blik in de toekomst. In feite schetste hij een beeld van de samenleving, en specifiek het onderwijs, waar de kleinkinderen van de aanwezige IB’ers mee te maken kunnen krijgen. Hier de nabespreking.
“In 2050 bestaat de school zoals we die nu kennen niet meer. Mensen, van jong tot oud, leren de hele en elke dag met behulp van technische middelen die het menselijk kunnen ver overstijgen. En ze leren vooral van en met elkaar. Voor de onderwijsprofessionals ligt er een uitdagende rol: die van expeditie-begeleider.”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijskundig leiderschap | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Interview

Denken in driehoeken

Albert de Boer

TIB 2018 nummer 1

Steeds vaker kom ik in gesprekken met directeuren en IB’ers tegen dat er onduidelijkheid of zelfs spanning is over ieders taken en verantwoordelijkheden. Bestaan er hiervoor objectieve criteria? Wat mag een leerkracht en een directeur van de IB’er verwachten? Hier een poging tot een kader.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Coaching/begeleiding | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

Checklist: Betrekken van ouders bij het toeleiden naar extra ondersteuning voor hun kind

Vivian van Alem

TIB 2018 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ondersteuningsstructuur | Ouders | Samenwerken | Samenwerkingsverband passend onderwijs

Rubriek: Checklist

Scheiding ouders: welke begeleidende rol van de school spelen?

Pieter Stoop

TIB 2017 nummer 5

In de wet ‘Zorgplicht sociale veiligheid leerlingen op school’ van 1 augustus 2015 is vastgelegd dat scholen actief beleid moeten voeren op het gebied van fysieke, sociale en psychische veiligheid. De regels voor scholen zijn uitgewerkt in een toelichting en er wordt een pestcoördinator verplicht gesteld alsmede een monitoringsinstrument. Zelfs wordt omschreven hoe de inspectie deze wet zal handhaven. Echter, nergens wordt aangegeven dat scholen hun zorg voor kinderen die lijden onder een echtscheidingssituatie moeten vastleggen. En dat mag vreemd genoemd worden waar in iedere groep van dertig leerlingen er tegenwoordig gemiddeld zes zitten van wie het kerngezin uiteen is gevallen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken | Scheiding

Rubriek: Praktijk

Ouders en passend onderwijs

José Wichers-Bots

TIB 2017 nummer 3

In de Wet Passend Onderwijs is vastgelegd dat school en ouders als gelijkwaardige partners in een op overeenstemmingsgericht overleg (OOGO) op zoek moeten gaan naar de juiste ondersteuning. En vanaf vermoedelijk al schooljaar 2017 - 2018 is zelfs instemming van ouders nodig op het handelingsdeel van het ontwikkelingsperspectiefplan (OPP). De IB’er speelt hierin een belangrijke rol:
‘Wat het is het goede voor een leerling en doen we het goed?’. Als lid van de landelijke geschillencommissie Passend Onderwijs heb ik ervaren dat er grote verschillen van inzicht tussen school en ouders kunnen ontstaan over wat ‘het goede’ is. Deze commissie behandelt geschillen tussen ouders en school over het Ontwikkelingsperspectief, en over toelating of verwijdering van een leerling.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ontwikkelperspectief/OPP | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Scholen moeten helder zijn over wat ze wel en niet kunnen aanbieden"

Janet Ranke

TIB 2017 nummer 3

Met de invoering van passend onderwijs is er veel aandacht voor de positionering van ouders bij de aanmelding van hun kind en in het tr aject van de toewijzing van extra ondersteuning. In geval van serieuze meningsverschillen kunnen die worden voorgelegd aan de Landelijke Geschillen Commissie Passend Onderwijs. Daarnaast is er recht op bezwaar en beroep op grond van de Algemene Wet Bestuursrecht.
“Maar net als in de zorg geldt dat ‘voorkomen’ meestal beter is”, stelt de ervaren Verus-advocaat Janet Ranke.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Geschillen/klachten | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Interview

Co-Teaching is dé trend in Vlaanderen

Dian Fluijt

TIB 2017 nummer 3

Passend Onderwijs heet in Vlaanderen het ‘M-decreet’. Het kent een groeispurt en leidt tot grootschalige inzet van Co-Teachers. In dit artikel geven we inzicht in een onderwijsverandering die haar weerga niet kent.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Co-teaching | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Ouderbetrokkenheid op school

Vivian van Alem

TIB 2017 nummer 3

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Een andere blik op wandelgangen

Andra Koolhof, Marianne Soeters

TIB 2017 nummer 1

Wandelgangen, wie kent ze niet? In elke school zijn er verscheidene. We associëren het woord vaak met iets negatiefs. In dit artikel kijken we er wat breder naar. Eerst staan we stil bij de meer gangbare,negatieve blik en daarna verkennen we het nut van wandelgangen, want ze hebben zeker ook een positieve kant!

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Communicatie | Samenwerken

Rubriek: Achtergrond

Teamontwikkeling met het 'Team-Ankerportret'

Dian Fluijt

TIB 2016 nummer 5

We vinden het vanzelfsprekend dat we leerlingen volgen in hun ontwikkeling en zoveel mogelijk ons onderwijs daarop afstemmen. Aan de andere kant besteden we weinig aandacht aan ‘regulier teamonderhoud’ van de leraren die deze lessen verzorgen. Bijna elke school organiseert professionaliseringsdagen en leuke teamuitjes, maar zelden staan onderhoudswerkzaamheden over het ‘waarom’ en het ‘hoe’ van goed samenwerken en goed lesgeven van het team zelf op de agenda. Hoe je kunt werken aan duurzame en ontwikkelingsgerichte teamvorming als vast onderdeel van de professionalisering van leraren?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Professionalisering | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Ouders: een last of een must?

Linda van Klij-Broers

TIB 2016 nummer 4

We werken in het onderwijs graag met betrokken ouders, maar wat is dat eigenlijk? En op welke wijze kun je betrokkenheid als team realiseren? Er zijn veel praktijksituaties te noemen waarbij ouders worden gezien als een last. De media brengen vaak situaties in beeld, waarbij er conflicten zijn tussen ouders en school. Ouders vinden bijvoorbeeld dat hun kind een veel hoger schooladvies had moeten krijgen. Scholen klagen daarentegen dat ouders steeds mondiger worden. Maar uiteindelijk hebben we allemaal hetzelfde doel; we willen het beste voor de leerling! Onderzoeken in binnen- en buitenland laten zien dat samenwerking met ouders tot betere prestaties van leerlingen leidt. Op welke wijze kun je dat realiseren?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Bij gelijkwaardig partnerschap tussen school en ouders rendeert het kind"

Edwin Bos

TIB 2016 nummer 4

Volwaardige samenwerking tussen ouders en school lukt op de ene school beter dan op de andere. Daar waar ouders van meet af aan betrokken worden in het proces en er wordt samengewerkt op inhoud, heeft dat een positief effect op het welzijn en op de resultaten van de leerling. Zeker bij passend onderwijs, waar
onderwijszorgarrangementen een belangrijke rol kunnen spelen, is een goede verbinding en goede communicatie tussen alle participanten meer dan gewenst.
“Bij alles wat je bij onderwijs en zorg bedenkt of organiseert, staat er in mijn optiek maar één belang voorop: dat van het kind”, stelt adviseur zorg en onderwijs en
onderwijszorgconsulent Edwin Bos.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Interview

Checklist: Samen werken aan samenwerken met ouders

Peter Laros

TIB 2016 nummer 4

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Zo'n tandem, is dat iets voor ons?

Bob Maas

TIB 2016 nummer 3

Het is de bedoeling dat passend onderwijs een stevige basis legt voor een leven lang leren. Voor iedere leerling. Een energiek team - sfeervol, gedisciplineerd en innovatief - kan daar voor zorgen, mits het kan bouwen op een directeur en intern begeleider die goed en inspirerend samenwerken.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Praktijk

De IB'er heeft de regie

Fontys OSO Tilburg

TIB 2016 nummer 2

Naar school gaan is vanzelfsprekend in het leven van ieder kind en op school wordt systematisch en professioneel gewerkt aan optimale ontwikkelingskansen voor iedere leerling. Zeker voor leerlingen die speciale aandacht nodig hebben, is samenwerken tussen school en omgeving daarbij noodzakelijk. Als IB’er heb je een belangrijke taak om dat samenwerken te regisseren en te begeleiden.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Goed samenwerken is een vak"

Jacqueline van Swet

TIB 2016 nummer 2

Professioneel samenwerken met de omgeving aan de ontwikkelingskansen van leerlingen lijkt vanzelfsprekend. Maar alleen al dat ‘samenwerken’ is bepaald niet aangeboren, weet Jacqueline van Swet uit lange ervaring. “Zowel in mijn eigen praktijk als klinisch-psycholoog/orthopedagoog en als lector merk ik dat dat alles beter gaat als alle betrokkenen in zo’n proces in elkaar investeren en de ander en zichzelf vertrouwen. En ja, dat kun je gelukkig leren.”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Samenwerken

Rubriek: Interview

Checklist: Samenwerken in en om je school

Peter Laros

TIB 2016 nummer 2

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken

Rubriek: Checklist

Checklist: 5 vuistregels voor goede teamcoaching

Robert Jansen

TIB 2016 nummer 2

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Coaching/begeleiding | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Weg met de doorlopende leerlijnen?!

Frank Hessels

TIB 2016 nummer 1

Veranderingen in wet- en regelgeving zorgen ervoor dat de overgang van het basisonderwijs naar het voortgezet onderwijs steeds weer in de belangstelling staat. Deze wijzigingen vragen om afstemming op inhoud, procedures en op een nauwere samenwerking om voor leerlingen een doorlopende leerlijn of extra ondersteuning mogelijk te maken.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"De samenwerking tussen PO en VO loopt goed bij ons. Maar het kan nog veel beter."

Yvette van Hoof

TIB 2016 nummer 1

Al decennia streven we naar een doorlopende leerweg van leerlingen bij de overgang van PO naar VO. De een roept dat we daar fors in moeten investeren en de ander zegt dat de culturen en onderwijskundige uitgangspunten van de beide systemen zoveel van elkaar verschillen dat deze doorlopende leerweg een utopie kan worden genoemd. Het Samenwerkingsverband Passend Onderwijs Dordrecht lijkt het ei van Columbus in huis te hebben, doordat het zowel PO- als VO-scholen omvat. “Deze constructie biedt heel veel kansen, maar ook wij zijn er natuurlijk nog niet helemaal”, weet directeur Yvette van Hoof.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Interview

Checklist: Verbeter aansluiting PO-VO

Robert Jansen

TIB 2016 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Checklist

De IB'er en de ZOCO in verbinding

Arie Goijaarts, Peter Laros

TIB 2015 nummer 5

Een warm contact tussen het PO en het VO is belangrijk. De temperatuur van dit contact tussen de IB’er en de Zorgcoördinator (ZOCO) loopt langzaam maar zeker op. Dat is een goed signaal naar alle betrokkenen: verwijzende groep 8-leerkrachten, ouders, kinderen en toekomstige mentoren. Zij verkeren immers in een spannende periode van inschatten, evalueren, bespreken en de toekomst plannen. Voor de ontvangende school speelt het toekomstig handelen een enorme rol. Zijn de VO- (vak)leraren in staat om de door de basisschool aangereikte handelingswijzers voor leerlingen met onderwijsbehoeften te realiseren?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Ouderbetrokkenheid is niet moeilijk: 'Better together!'

Peter de Vries

TIB 2015 nummer 4

Ouders zoeken steeds vaker hun toevlucht tot juridische hulp als ze er niet uitkomen met de school. Zonder een oordeel te vellen aan wie dit vooral zou kunnen liggen – iedere situatie verschilt bovendien – geeft dit aan dat de samenwerking tussen school en ouders niet altijd vlekkeloos verloopt. Als IB’er zit je er vaak tussenin: vaak begrijp je een ouder maar al te goed, maar je ziet ook je collega worstelen. Een goede samenwerking met ouders ontstaat niet door ouders alleen maar beter te informeren, maar door een stevige samenwerkingsrelatie met elke ouder te bouwen. Hoe doe je dat?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Effectieve samenwerking met ouders draagt bij aan leerprestaties, sociaal-emotionele ontwikkeling en welbevinden van leerlingen"

Erica de Bruïne, Martijn Willemse

TIB 2015 nummer 4

Samenwerking met ouders kan substantieel bijdragen aan de ontwikkeling van leerlingen. Ouder-samenwerking vraagt om beleid van de school, waarbij school en ouders visie en doelen formuleren, samen plannen maken en achteraf evalueren of die doelen hiermee bereikt zijn. Zo ontstaat er rond de ontwikkeling van leerlingen een gelijkwaardige en duurzame samenwerking tussen school en ouders, waar alle betrokkenen van profiteren. “IB’ers kunnen vanuit hun spilfunctie een bepalende rol in de school spelen bij zo’n beleidsmatige en cyclische aanpak van ouder-samenwerking”, stellen Erica de Bruïne en Martijn Willemse.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Interview

Leerkrachten openen deuren van klaslokalen

Sui Lin Goei, Tijmen Schipper

TIB 2015 nummer 4

In Nederland is een trend zichtbaar van professionele leergemeenschappen waarin leerkrachten gezamenlijk werken aan de kwaliteit van het onderwijs. Structurele en intensieve samenwerking is echter nog niet overal gemeengoed. Dat is opmerkelijk, gezien het complexe beroep dat leerkrachten dagelijks uitvoeren. De professionaliseringsmethode ‘Lesson Study’ biedt handvatten om het gezamenlijk en systematisch werken aan de kwaliteit van lessen, en daarmee het leren van leerlingen, te bevorderen. De resultaten van deze innovatieve methode zijn veelbelovend.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Leerkrachtvaardigheden | Professionalisering | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: IB-innovatief

De Werkwijzer samen leren

School aan Zet

TIB 2015 nummer 4

De Werkwijzer samen leren is een online tool om de ontwikkeling naar een lerende organisatie vorm te geven binnen alle lagen in de organisatie. Het is een praktische uitwerking van het Ontwikkelmodel Samen Leren Inhoud Geven.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken | Schoolontwikkeling | Werkvormen

Rubriek: Extra

Integrale ondersteuningsarrangementen Jeugdzorg en onderwijs

Wouter Twaalf, Eline Vree

TIB 2015 nummer 3

Scholen pakken vaak als eerste signalen op als het met een kind niet goed gaat. Maar hoe voorkom je dat de ondersteuning aan kinderen en hun ouders langs elkaar heen werkt of niet op gang komt? Oftewel: Hoe zorg je voor een goede aansluiting tussen jeugdzorg en onderwijs om één gezamenlijk plan van aanpak te maken voor ieder gezin dat ondersteuning nodig heeft?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken | Suïcide

Rubriek: Praktijk

"Voor elk relevant transitiemoment is er een scenario beschikbaar"

Joan van den Heijkant

TIB 2015 nummer 3

Een goede aansluiting tussen jeugdhulp en onderwijs is essentieel om te komen tot - waar nodig - één ondersteuningsplan per gezin. In de proeftuin ‘Integrale ondersteuningsarrangementen Jeugdzorg en Onderwijs’ in de regio West-Brabant-Oost is proefondervindelijk gewerkt aan een goede manier om de aansluiting tussen beide werelden vorm te geven. Hierbij is het kind en de ouders centraal zetten, en denken vanuit de ondersteuningsbehoefte van het kind, het uitgangspunt geweest. “We hebben ervaren dat je vooral op de transitiemomenten een scenario beschikbaar moet hebben”, vertelt coördinator Ondersteuningstoewijzing Joan van den Heijkant.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Interview

Intern begeleiden in de voorschool

Chantal Gulickx

TIB 2015 nummer 3

Mede door de invoering van Passend onderwijs en de daarbij behorende zorgplicht komt de samenwerking tussen voorschool en vroegschool in een nieuw perspectief te staan. Doordat de ondersteuning in de voorschool onvoldoende wordt gekend, ontstaat al snel het idee dat de ondersteuningsbehoefte pas wordt ontdekt in de basisschool. Niets is minder waar. In deze bijdrage een doorkijkje op de werkzaamheden van de peuter-IB, de ‘IB’er voorschools’.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Ondersteuningsstructuur | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

"Passend onderwijs zal de behoefte vergroten aan een continue versterking van de structuur om van elkaar te leren"

Luc Greven

TIB 2015 nummer 2

Regionaal samenwerkende partijen worden uitgedaagd de beperkingen op te ruimen in de onderwijszorgstructuur, die onder andere leiden tot thuiszitten van leerlingen en tot wachtlijsten, tot trage toekenning van zorgmiddelen en tot grote uitval rond de overgangen van primair naar voortgezet onderwijs. “Dat is niet eenvoudig. Er zijn veel partijen bij betrokken en niet alle belangen lopen parallel. Maar er liggen wel kansen”, stelt Luc Greven.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderwijskundige ontwikkeling | Passend Onderwijs | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Interview

'Afstemmingsregisseur', de nieuwe IB'er?

Bert Groeneweg

TIB 2015 nummer 2

De versterking van de basisondersteuning en de ambities in het schoolprofiel zorgen ervoor dat leerkrachten meer verantwoordelijkheid voor de ondersteuning zelf kunnen nemen. De IB’er krijgt een regietaak binnen de school en een afstemmingstaak buiten de school met alle andere ondersteuners rondom de leerling. Naar voorbeeld van de Britse Senco (Special Education Needs Coordinator), die ‘inclusion manager’ wordt genoemd, komt er een nieuw takenpakket voor de IB’er. Die kunnen we straks misschien ‘afstemmingsregisseur’ noemen?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Arrangeren | Rol Intern Begeleider | Samenwerken | Schoolondersteuningsprofiel

Rubriek: IB-innovatief

"Passend onderwijs vraagt om participerende ondersteuningsstructuren"

Marianne den Otter

TIB 2015 nummer 1

“Terecht is de vraag gesteld door de overheid wat 15 jaar kostbare ambulante hulp binnen Weer Samen Naar School aan concreet rendement heeft opgeleverd. Met passend onderwijs moet het eigenlijk heel vanzelfsprekend worden dat (voorheen) externe zorg voortaan in de school plaatsvindt. Idealiter gebeurt elke vorm van ondersteuning op de werkvloer van de leerkracht en IB’er. We moeten dus terug naar het primaire proces en de samenwerking zoeken tussen de leerkrachten en de specialisten. De samenwerkingsverbanden moeten niet aanbodgestuurd te werk gaan, maar nadenken over hoe ze die nieuwe leerlinggerichte en participerende ondersteuningsstructuur kunnen organiseren.”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Passend Onderwijs | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Interview

Praten met ouders

Rik Prenen, Maurits Wysmans

TIB 2015 nummer 1

“De richting waarin het water vloeit, waarom het nu eens rustig kabbelt en dan weer kolkend zijn weg zoekt, is afhankelijk van de bedding waarin het stroomt.” Goede communicatie heeft wellicht méér te maken met het zich bewust zijn van het proces en de interactie tussen de gesprekspartners (de bedding van het gesprek) dan met gevleugelde uitspraken en tactische one-liners.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Communicatie | Gespreksvoering | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Anders organiseren

Jacques van den Born

TIB 2015 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken

Rubriek: Checklist

PBS: ook voor jouw school de beste aanpak?

Jos J. Louwe

TIB 2014 nummer 5

Voor de gedragsaanpak Positive Behavior Support (PBS) wordt veel reclame gemaakt: het is evidence-based, legt de nadruk op preventie en de manier waarop je het systematisch, schoolbreed en dus succesvol kan implementeren staat helder beschreven. Dus waar wacht het Nederlandse onderwijs nog op? Hup, invoeren! Maar is succes echt gegarandeerd? En past deze aanpak ook wel bij jouw school…?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gedrag | PBS | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Een goed schoolklimaat creëer je je met het hele team"

Anita Blonk

TIB 2014 nummer 5

Steeds meer scholen besluiten om schoolbreed en proactief gedragsvraagstukken aan te pakken. De redenering hierachter is dat gedragsproblemen van leerlingen de verantwoordelijkheid van iedereen op school zijn. Ze kunnen niet per individu worden opgelost en het is niet de taak van één persoon. Ook niet van de IB’er! Schoolwide Positive Behavior Support (SWPBS) vraagt van het hele team dat het meewerkt aan verandering van gedrag, inclusief het eigen gedrag. Anita Blonk heeft er vanuit de hogescholen Fontys en Windesheim veel ervaring mee opgedaan op diverse PO- en VO-scholen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gedrag | PBS | Samenwerken

Rubriek: Interview

"Delen is het nieuwe hebben"

Frank Koolen, Gemma Marechal, Nellie Stultiens

TIB 2014 nummer 4

Stichting Eduquaat in Weert heeft voor haar zeven basisscholen de leerlingenzorg zo georganiseerd, dat de verschillende kwaliteiten van allerlei medewerkers zijn gemobiliseerd om deze optimaal in te zetten. Daartoe is bovenschools een Intern Ondersteuningsteam (IOT) ingericht. Dit kernteam wordt aangestuurd door de vraag van de IB’ers/leerkrachten van de betrokken scholen en de directeuren. Op elke school is nog steeds IB-tijd aanwezig. Daarnaast maakt de IB’er deel uit van een brede expertisenetwerk, pikt op school de signalen op en is verbindend richting het IOT. Door kennis met elkaar te delen en medewerkers met elkaar te verbinden gebruikt men iedere professional in zijn/haar kracht, kan men de kwaliteit van het onderwijs en de zorg bewaken, en IB’ers en leerkrachten faciliteren en ondersteunen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ondersteuningsstructuur | Samenwerken

Rubriek: Interview

Wees geen gekookte kikker, neem een Meerleerjarenklas

Bert Groeneweg

TIB 2014 nummer 4

Toenemende diversiteit vraagt een nieuwe aanpak, want nog meer niveaugroepjes, individuele ontwikkelingsperspectieven en bijwerkmomenten kan een leerkracht niet aan. Samenwerkend en sociaal leren, en samenwerkend lesgeven in een leeftijdsgevarieerde klas bieden mogelijkheden waarmee andere landen ons al ‘passend’ voorgingen. Een oplossing die blijkt te werken, naar tevredenheid van leerlingen, ouders en leerkrachten is in Vertical Grouping (Engeland), Groupe Mixte (Frankrijk), JahrgangsübergreifendemUnterricht (Duitsland), Mehrstufenklasse (Oostenrijk), Aldersintegreret Undervisning (Denemarken) etc. De Meerleerjarenklas; een nieuwe weg in Nederland?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Co-teaching | Inclusie | Internationaal/innovatief | Onderwijsvisie | Passend Onderwijs | Samenwerken | Schoolondersteuningsprofiel

Rubriek: IB-innovatief

Leren met en van elkaar op de werkplek

Martine Brunt-Van Leeuwen

TIB 2014 nummer 4

Leerkrachten volgen cursussen en opleidingen, maar ze leren en ontwikkelen zich vooral door het uitvoeren van het werk zelf op school. Dagelijks voeren ze ongemerkt leeractiviteiten uit. Een praatje bij de koffie over een leerling, een les voorbereiden, toetsen nakijken en beoordelen. Echter deze activiteiten zijn informeel en niet altijd doelgericht. Leerkrachten hebben elkaar ook veel te bieden met eigen kennis, ervaring, aanpak en expertise. Als IB’er kun je leeractiviteiten op de werkplek zo organiseren dat ze doelgerichter zijn. Daarmee kan je bijdragen aan het verhogen van het leerrendement.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Samenwerken | Schoolontwikkeling | Werkvormen

Rubriek: Praktijk

Leren door feedback

Lilian Spijkerman

TIB 2014 nummer 3

Leerkrachten in het basisonderwijs zijn in toenemende mate begeleiders van leerprocessen en sluiten zoveel mogelijk aan bij de eigen wijze van leren van leerlingen. Daarmee wordt betrokkenheid verhoogd en beklijft het geleerde beter. Na een training op basis van het feedbackmodel van Hattie en Timperley, is het team van kindcentrum ‘De Kersentuin’ zich verder gaan professionaliseren in feedback. Doordat dit voor hun team een betere afstemming op leer- en ontwikkelbehoeften van de leerlingen heeft opgeleverd, willen zij hun ervaringen graag delen. Voor de IB’er is het belangrijk om het onderstaande kader voor goede feedback ook te hanteren bij de leerprocessen van de leerkrachten. Waar leerling staat, kan ook leerkracht worden gelezen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Feedback | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

Haal meer uit het IB-netwerk!

Robert Jansen

TIB 2014 nummer 3

Overal in het land komen intern begeleiders een aantal keer per jaar samen in IB-netwerken. De belangrijkste doelstelling van die netwerken is: leren van elkaar om de begeleiding van leerlingen leerlingenzorg te verbeteren en te werken aan passend onderwijs. Deze bijeenkomsten worden als zeer zinvol ervaren. En toch…

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Professionalisering | Samenwerken

Rubriek: Achtergrond

Werken met 'leerteams', werkt dat?

Beppie Vendrik

TIB 2014 nummer 2

Sinds schooljaar 2011-2012 werkt SBO De Wissel in Houten (Stichting Gewoon Speciaal) met ‘leerteams’. De belangrijkste reden om hiermee te starten was om de betrokkenheid bij schoolontwikkeling voor leraren en ondersteuners te vergroten. Ook bleek dat er veel ontwikkelpunten op de agenda stonden. Om de school te worden die we in onze visie opgesteld hadden, was er veel werk te verzetten.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Professionalisering | Professionele leergemeenschap/PLG | Samenwerken | Schoolontwikkeling | Teamontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Transitie jeugdzorg en Passend Onderwijs

Jacques van den Born

TIB 2013 nummer 5

Wat wordt er eigenlijk bedoeld met de ‘Stelselwijziging Jeugd’, die is opgenomen in de nieuwe Jeugdwet? Wat is de link naar Passend onderwijs? Enerzijds gaat het erom wat bestuurders in het kader van het OOGO (Op Overeenstemming Gericht Overleg) met gemeenten afspreken en anderzijds wat belangrijk is voor de IB’er in het organiseren van de ondersteuning op school.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

"Juist bij Passend Onderwijs moet je vanuit de school te werk gaan"

Dolf van Veen

TIB 2013 nummer 5

Meer en meer krijgt het onderwijs allerlei maatschappelijke vraagstukken op zijn bordje. Passend onderwijs versterkt dat proces alleen maar. Moet de school alles aanpakken en kunnen oplossen? En welke rol ligt er voor de IB’er, die meestal het verzamelpunt van problemen rond gedrag en thuissituaties is? We vroegen het aan Dolf van Veen, expert op het gebied van onderwijs, jeugdbeleid en jeugdzorg.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Interview

Hoe word ik een professionele leergemeenschap?

Peter Laros

TIB 2013 nummer 5

Een professional maakt altijd deel uit van een werkomgeving waarbij autonoom handelen hoog in het vaandel staat. De arts in het ziekenhuis, de advocaat op kantoor en de leerkracht op school. De werkomgeving bevat professionals met een scala aan opgebouwde competenties, die losjes gekoppeld met of naast elkaar werken aan sterk overeenkomende werkzaamheden. Is dat voldoende om te werken aan een gedragen en afgestemde ondersteuningsstructuur die Passend onderwijs mogelijk moet maken? Wat vraagt het om een ‘Professionele Leergemeenschap’ te zijn?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Onderzoeken | Professionele cultuur | Professionele leergemeenschap/PLG | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Welke rol speel jij bij de afstemming van jeugdzorg op Passend Onderwijs?

TIB 2013 nummer 5

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Jeugdhulp | Ondersteuningsstructuur | Passend Onderwijs | Rol Intern Begeleider | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Format Teambespreking HGW: een instrument bij verandermanagement

Erik van Meersbergen, Peter de Vries

TIB 2013 nummer 4

HGW en veranderingsmanagement binnen de school. Bestaat er een instrument dat IB’ers hierbij behulpzaam kan zijn? Wij denken van wel. Diverse pedagogen wezen op het volgen van de ontwikkeling van kinderen en de hulpvragen van de leerling als uitgangspunt te nemen. Een leerkracht die zich bewust is van de eigen mogelijkheden en de eigen ondersteuningsbehoefte kan formuleren. De intern begeleider kan hier ondersteuning of coaching bij geven. Al is het soms knokken tegen openlijk of verborgen weerstanden tegen de ‘zoveelste verandering’.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Instrumenten | Samenwerken

Rubriek: Ontwikkelingen

Talenten als basis voor teamontwikkeling

Robert Jansen

TIB 2013 nummer 4

Leerkrachten kunnen stress, onzekerheid en gevoelens van incompetentie ervaren in de omgang met leerlingen met speciale onderwijsbehoeften. Ze hebben soms de overtuiging dat ze dingen niet kunnen. Zeker als het om gedragsproblemen gaat of als ze nog veel vaardigheden moeten ontwikkelen. Kortom: leerkrachten die zich handelingsverlegen voelen, graag experts inschakelen, best practices van anderen omarmen en risico’s zo veel mogelijk vermijden.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Coaching/begeleiding | Samenwerken | Talentontwikkeling

Rubriek: Achtergrond

Eén doorgaande leerweg van PO tot en met VO

Jack Biskop

TIB 2013 nummer 4

Soms is het net een kip-of-ei-discussie. Veranderen we een onderwijsstructuur in de hoop dat de manier van werken (de cultuur) op scholen zal veranderen? Of verwachten we dat als scholen eenmaal op een andere manier zijn gaan werken, een doorleefde structuurverandering vanzelf zal gaan? In dit artikel bespreken we een aantal onderwijsvernieuwingen van de afgelopen jaren en wat de effecten op de werkvloer zijn geweest in het licht van de alom gewenste verbetering van de onderwijskwaliteit en een doorgaande leerlijn PO-VO.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

De leerling is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid

Kim Damen

TIB 2013 nummer 3

De overgang van primair naar voorgezet onderwijs is voor veel leerlingen een heikel punt. Dit hoeft toch niet altijd zo te zijn. Zo hebben de Stichting Katholiek Onderwijs Drimmelen (SKOD) en het Dongemond college in Raamsdonksveer en Made (N-Br) de handen ineen geslagen om een zo soepel mogelijke doorgaande leerweg te faciliteren. En het werkt. Op voorwaarde dat zowel het PO als het VO de leerling als hun gezamenlijke verantwoordelijkheid opvatten.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Doorgaande Zorglijn PO/VO

TIB 2013 nummer 3

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Doorgaande lijn | Samenwerken

Rubriek: Checklist

IB en het jonge kind: hand in hand, samen sterk?

Kobi Wanningen

TIB 2013 nummer 2

Als het gaat om het ontwikkelingsaanbod van jonge kinderen is het de rol van de IB’er om samen met leerkrachten van de onderbouw te zoeken op welke wijze het spelaanbod centraal komt te staan. Het vraagt inzicht en kennis over jonge kinderen, en begeleidingsvaardigheden om het onderbouwteam als een lerend team te ondersteunen. Samen zoeken, samen ontwikkelen, samen leren, samen spelen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Drie kenmerken van een goed gesprek

Ron Benjamins

TIB 2013 nummer 1

Praten doen we de hele dag: thuis, aan de telefoon, op het schoolplein, in de klas en op je kamer. Niet alleen op je werk is het voeren van een gesprek één van de belangrijkste instrumenten die je hebt. Vaak gaat het vanzelf, maar soms lopen gesprekken helemaal niet lekker. Je vraagt je af of je wel goed bent over gekomen, en je hebt het idee dat je niet alles hebt bereikt. In dit artikel geven we je enkele kenmerken van een goed gesprek.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gespreksvoering | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Checklist: Gesprekken met ouders

TIB 2013 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gespreksvoering | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Checklist: Oplossingsgerichte feedback

TIB 2013 nummer 1

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gespreksvoering | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Werken met een 'groepsplan gedrag'

Kees van Overveld

TIB 2012 nummer 5

Passend onderwijs is tot nu toe vooral gegaan over de bestuurlijke en organisatorische invulling. Als het al over onderwijs ging, dan betrof dat vooral rekenen, taal en lezen. Tot op heden heeft gedrag of sociaal-emotioneel leren te weinig aandacht gekregen. Via een ‘Groepsplan Gedrag’ kan daar verandering in komen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Gedrag | Groepsplan | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Bij gedragsproblemen moet je de leerkracht in de spiegel leren kijken

Kees van der Wolf

TIB 2012 nummer 5

Als pedagogisch en onderwijskundig wetenschapper aan diverse universiteiten in binnen- en buitenland is Kees van der Wolf al zijn leven lang intensief bezig met het bestuderen van gedragsproblemen in de onderwijspraktijk. Hij werkte ook mee aan vele publicaties over dit boeiende onderwerp, waar leerkrachten – soms dagelijks – mee te maken hebben. “Vaak leggen zij de schuld van een gedragsprobleem bij de leerling of de ouders, maar meestal zijn ze zelf een deel van het probleem. Het is de kunst dat te leren inzien. IB’ers kunnen hen daarbij helpen.”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Eigenaarschap | Gedrag | Samenwerken

Rubriek: Interview

Checklist: Actief Ouderschap: planmatig en gestructureerd de dingen beter doen!

TIB 2012 nummer 5

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Planmatig handelen | Samenwerken

Rubriek: Checklist

Succesfactoren voor ouderbetrokkenheid

Frederik Smit

TIB 2012 nummer 4

Minister Van Bijsterveldt heeft geadviseerd vooral te investeren in partnerschap tussen ouders en school. Van scholen en leraren vraagt dit dezelfde professionaliteit, zorg en aandacht als die ze besteden aan het onderwijs. Of zoals de pedagoog Micha de Winter zegt: ‘Goede ouderschoolrelaties zijn minstens zo belangrijk als taal en rekenen.’ Het een gaat niet ten koste van het ander, beide aandachtsgebieden zijn belangrijk en versterken elkaar.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Praktijk

Ouders en kind dienen hetzelfde belang: het kind

Ella Kalsbeek,

TIB 2012 nummer 4

Na haar politieke carrière werd Ella Kalsbeek bestuursvoorzitter van Altra, een instelling voor speciaal onderwijs en jeugdzorg. Juist in die sector is ouderbetrokkenheid’ van wezenlijk belang, stelt ze. Maar ook in het regulier PO moeten ouders veel meer partner van de school worden, al zijn er grote verschillen met het (V)SO SBO en de jeugdzorg. “Alle betrokkenen staan voor hetzelfde belang: het kind!”

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Ouders | Samenwerken

Rubriek: Interview

Hoe realiseer je een professionaliseringsslag binnen je team in de richting van Passend Onderwijs?

Erna Broekman

TIB 2012 nummer 3

Nu de wet Passend onderwijs door de Tweede Kamer is geloodst en de samenwerkingsverbanden zijn geformeerd, gaan scholen zich voorbereiden op de uitvoering van deze wet. De wet beoogt dat leerlingen passend onderwijs krijgen waarmee men recht doet aan hun talenten. Dat betekent dat er een groot beroep wordt gedaan op de kennis en kunde van de leerkracht voor de groep.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Leerkrachtvaardigheden | Passend Onderwijs | Professionalisering | Professionele cultuur | Samenwerken | Schoolontwikkeling

Rubriek: Praktijk

Alles draait om betrokkenheid!

Spencer Kagan

TIB 2012 nummer 3

Op het visitekaartje van dr. Spencer Kagan staat zijn lijfspreuk prominent vermeld: ‘It’s All About Engagement’. Als een van de grondleggers van het ‘Coöperatief Leren’ gaf hij in april enkele drukbezochte Masterclasses over ‘Verfrissend en motiverend onderwijs voor leraar en leerling’. Daarbij stelde hij actuele kwesties aan de orde als: Hoe kun je als leerkracht binnen het handelings- en opbrengstgericht werken goed onderwijs voor álle leerlingen realiseren? TIB had een gesprek met hem.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Leerkrachtvaardigheden | Samenwerken

Rubriek: Interview

Hoe vertel ik het mijn ouders?

Ron Benjamins

TIB 2012 nummer 3

Natuurlijk gaat het vaak goed. De meeste scholen en ouders kunnen heel goed samenwerken als de begeleiding van een kind net iets meer nodig heeft. Maar wat kost het een energie als het contact met ouders niet goed loopt! Er zijn momenten dat je je als IB’er wanhopig afvraagt, wat je nog kunt doen om met ouders in gesprek te blijven – in het belang van het kind. In dit artikel drie gouden tips die niet alles, maar wel veel oplossen.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Communicatie | Gespreksvoering | Ouders | Samenwerken

Rubriek: Achtergrond

Draagkracht en draaglast: op weg naar professionele betrokkenheid

Peter Laros, Ariette Riezebos

TIB 2012 nummer 3

In de eerste TIB constateerden wij dat timemanagement een middel is om de juiste balans op de werkvloer te vinden. Maar ook bij goed timemanagement kun je een grote werkdruk ervaren, bijvoorbeeld vanuit een persoonlijke betrokkenheid met de leerling, ouder(s) of collega(‘s). Hoe kan een IB’er persoonlijke betrokkenheid omzetten naar professionele betrokkenheid? En hoe laat je de leerkracht eigenaar zijn van het eigen werkproces?

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Coaching/begeleiding | Professionalisering | Samenwerken | Werkbeleving

Rubriek: Praktijk

Wat heeft dit kind nodig?

Ron Benjamins

TIB 2012 nummer 2

Geef een kind wat het nodig heeft om te leren: zo snel mogelijk en zo dicht mogelijk bij huis. En let daarbij niet alleen op wat het onderwijs kan bieden, maar ook op wat bijvoorbeeld de jeugdarts, schoolmaatschappelijk werk of het CJG te bieden heeft. Dat is in het kort wat Passend onderwijs beoogt. In Leusden is een ontwikkelwerkplaats ingericht, waarin bekeken wordt wat dat in de praktijk betekent.

Download PDF
(Voor deze download moet u inloggen. LOGIN)

Trefwoorden: Passend Onderwijs | Samenwerken

Rubriek: Achtergrond